Συχνές Ερωτήσεις - Παράγωγα

Για άνοιγμα κωδικού στην Αγορά Παραγώγων Προϊόντων του ΧΑ απαιτείται η συμπλήρωση σύμβασης, η οποία παρέχεται στον επενδυτή από τη Διεύθυνση Χρηματιστηριακών Εργασιών της Emporiki Bank, αφού διενεργηθεί ο προσυναλλακτικός έλεγχος συμβατότητας που απαιτείται από τη νομοθεσία. Κωδικός πρόσβασης στην υπηρεσία ηλεκτρονικής διαβίβασης εντολών σε παράγωγα προϊόντα του ΧΑ, παρέχεται μετά από υποβολή σχετικής αίτησης.

Οι επενδυτές μπορούν να διαβιβάζουν εντολές στην Αγορά Παραγώγων Προϊόντων του ΧΑ, είτε τηλεφωνικά μέσω των Διαπραγματευτών Παραγώγων, είτε μέσω διαδικτύου με την χρήση μίας σύγχρονης εφαρμογής on line διαπραγμάτευσης παράγωγων προϊόντων που διαθέτει η Διεύθυνση Χρηματιστηριακών Εργασιών της Emporiki Bank. Μέσω της εφαρμογής αυτής παρέχεται η δυνατότητα στους επενδυτές να παρακολουθούν το δυναμικό χαρτοφυλάκιό τους, όπως αυτό διαμορφώνεται με βάση τα κέρδη ή τις ζημίες τους κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης, την αγοραστική τους δύναμη καθώς και real time τιμές των προϊόντων. Η προβολή των εντολών γίνεται στο πεδίο Χαρτοφυλάκια-->Συγκεντρωτικά-->Εντολές. Παρέχεται σήμανση της κατάστασης της εντολής (χρηματιστήριο, πλήρης εκτέλεση, μερική εκτέλεση, ακυρώθηκε). Σε αυτή τη μάσκα, οι επενδυτές έχουν τη δυνατότητα να ακυρώσουν ή να τροποποιήσουν τις εντολές τους σε περίπτωση μη εκτέλεσής τους κάνοντας δεξί click στο αριστερό μέρος της γραμμής, στην οποία περιέχεται η εντολή που θέλουν να ακυρώσουν/τροποποιήσουν.

Παρέχεται η δυνατότητα στους επενδυτές που επιθυμούν να ενημερώνονται για τις real-time τιμές προϊόντων της Αγοράς Παραγώγων να προμηθευτούν με μικρή μηνιαία οικονομική επιβάρυνση σχετική εφαρμογή με τη μεσολάβηση της Διεύθυνσής. Στην περίπτωση αυτή οι επενδυτές έχουν πρόσβαση σε πληθώρα πληροφοριών όπως π.χ τιμές και ποσότητα συμβολαίων στο best bid- offer, διακυμάνσεις και όγκο συναλλαγών σε συμβόλαια κατά τη διάρκεια της ημέρας.

Οι επενδυτές μπορούν να ενημερώνονται για την εξέλιξη των εντολών τους σε παράγωγα προϊόντα, είτε από τους Διαπραγματευτές Παραγώγων εφόσον δίνουν τις εντολές τους τηλεφωνικά, είτε ηλεκτρονικά στην περίπτωση που έχουν κωδικό πρόσβασης στην εφαρμογή ηλεκτρονικής διαπραγμάτευσης. Η κατάσταση χαρτοφυλακίου και χρηματικού υπολοίπου για τις συναλλαγές της αμέσως προηγούμενης συνεδρίασης είναι διαθέσιμη μετά την οριστικοποίηση της εκκαθάρισης, που συνήθως ολοκληρώνεται στις 9:00 π.μ. της επόμενης εργάσιμης ημέρας.

Ο Λογαριασμός Περιθωρίου Ασφάλισης (Μargin Αccount) είναι προσωπικός τοκιζόμενος λογαριασμός που διατηρεί ο πελάτης δεσμευμένο στην Emporiki Bank, υπέρ της ΕΧΑΕ. Ο λογαριασμός περιθωρίου ασφάλισης είναι απαραίτητος και χρησιμοποιείται για τον ημερήσιο διακανονισμό και το περιθώριο ασφάλισης των ανοικτών θέσεων του πελάτη.

Εφόσον ο επενδυτής ανοίξει θέση σε παράγωγο προϊόν πρέπει να καταθέσει το ελάχιστο περιθώριο ασφάλισης που απαιτείται. Για το σκοπό αυτό ανοίγεται στο όνομα κάθε επενδυτή ο λογαριασμός περιθωρίου ασφάλισης, o οποίος είναι δεσμευμένος υπέρ της ΕΧΑΕ. Τα ακριβή ποσοστά επί της αξίας των τιμών κλεισίματος των υποκειμένων που θα διαμορφώσουν τα απαιτούμενα περιθώρια ασφάλισης κάθε ανοικτής θέσης καθορίζονται από την ΕΧΑΕ. Πληροφορίες για την εκάστοτε πολιτική διαμόρφωσης των απαιτούμενων περιθωρίων ασφάλισης υπάρχουν στην ιστοσελίδα του ΧΑ: www.adex.ase.gr από το κάθετο menu, επιλέγοντας Συναλλαγές-->Περιθώρια ασφάλισης-->Παράμετροι Διαχείρισης Κινδύνου. Το ελάχιστο ποσό που πρέπει κάθε πελάτης να έχει κατατεθειμένο στον Λογαριασμό Περιθωρίου Ασφάλισής του, προσαυξάνεται κατά συγκεκριμένο ποσοστό επί της αξίας της συναλλαγής, όπως αυτό ορίζεται από την Emporiki Bank.

Η συνεδρίαση της Αγοράς Παραγώγων αρχίζει στις 10:15 και ολοκληρώνεται στις 17:20, εκτός αν άλλως οριστεί με απόφαση του Δ.Σ. του Χ.Α. Δεν περιλαμβάνει φάση προ-συνεδρίασης και εντολές γίνονται δεκτές από το σύστημα μετά την έναρξη της συνεδρίασης και έως τη λήξη της.

Η διαπραγμάτευση σε παράγωγα προϊόντα πέραν του επενδυτικού κινδύνου που ενέχει για τον επενδυτή, παρουσιάζει και πλεονεκτήματα που συνοψίζονται στα ακόλουθα:

• Προστασία του χαρτοφυλακίου σε πτώση της αγοράς.
• Επαρκής διασπορά του ειδικού κινδύνου(ο κίνδυνος που σχετίζεται με τα θεμελιώδη μεγέθη και τις προοπτικές της κάθε εταιρίας) στο χαρτοφυλάκιο που αντιπροσωπεύει ένας χρηματιστηριακός δείκτης.
• Χρησιμοποίηση μόχλευσης , καθώς μία σχετικά μικρή μεταβολή στην αγορά θα έχει αναλογικά μεγαλύτερο αντίκτυπο στην απόδοση των επενδυμένων κεφαλαίων συγκριτικά με την απόδοση στην spot αγορά.
• Συμμετοχή στην άνοδο ή την πτώση της αγοράς με μία μόνο συναλλαγή, χωρίς να χρειάζεται να επιλέξει ο επενδυτής συγκεκριμένες μετοχές.
• Δυνατότητα κέρδους ακόμη και σε πτωτική αγορά.
• Δυνατότητα κέρδους σε αγορά μεγάλων διακυμάνσεων ή σε αγορά χωρίς έντονες διακυμάνσεις.
• Δυνατότητα αποκόμισης κερδών όταν ο επενδυτής έχει άποψη για την τάση της αγοράς.

Προϋπόθεση για την έναρξη διαπραγμάτευσης κάθε παράγωγου προϊόντος, είναι να έχει οριστεί ένα Μέλος της Αγοράς Παραγώγων ως ειδικός διαπραγματευτής. Η προϋπόθεση αυτή συνεπάγεται τη αύξηση της εμπορευσιμότητας των προϊόντων και την επαρκή διάθεση τιμών αγοράς και πώλησης. Οι υποχρεώσεις των ειδικών διαπραγματευτών μπορεί και να ανασταλούν με απόφαση του Δ.Σ. του Χ.Α. σε περιπτώσεις εκτάκτων γεγονότων και έντονων διακυμάνσεων της αγοράς (fast market).

Η Αγορά Παραγώγων δίνει στους επενδυτές τη δυνατότητα να δανείσουν ή να δανειστούν τίτλους. Η ΕΧΑΕ λειτουργεί ως κεντρικός αντισυμβαλλόμενος και συγκεντρώνει τις συμβάσεις αγοράς με σύμφωνο επαναπώλησης των επενδυτών που θέλουν να δανειστούν τίτλους προκειμένου να καλύψουν ατελείς συναλλαγές (π.χ. short selling), διαμορφώνει βάσει ενός αλγόριθμου ποσοστών διάθεσης και επιτοκίων το κόστος που υποχρεούται να καταβάλει ο δανειζόμενος τους τίτλους μέσω του ημερήσιου χρηματικού διακανονισμού και στη συνέχεια παρέχει στην Αγορά Παραγώγων τις τιμές συναλλαγής, όπως διαμορφώνονται από την ίδια για τη σύμβαση πώλησης με σύμφωνο επαναγοράς, μέσω της οποίας ένας επενδυτής μπορεί να δανείσει τους τίτλους του. Οι μετοχές στις οποίες διαπραγματεύονται συμβάσεις δανεισμού τίτλων, είναι αυτές της μεγάλης κεφαλαιοποίησης και όσες αποτελούν υποκείμενη αξία ή συμμετέχουν σε δείκτη που αποτελεί υποκείμενη αξία εισηγμένων στο Χ.Α παραγώγων.

Επενδυτής που κατέχει τίτλους που υπάγονται στις κατηγορίες που αναφέρθηκαν ανωτέρω και που είναι εκκαθαρισμένοι και καταχωρημένοι στην ατομική του Μερίδα στο ΣΑΤ, μπορεί προβεί σε δανεισμό τους στην ΕΧΑΕ. Μοναδικός αγοραστής στην περίπτωση αυτή είναι η ΕΧΑΕ. Για το λόγο αυτό απαραίτητη προϋπόθεση για τη σύναψη σύμβασης stock repo είναι να υπάρχει από την πλευρά της EXAE καταχωρημένη ζήτηση τίτλων μέσω σύμβασης αγοράς με σύμφωνο επαναπώλησης. Το κέρδος που μπορεί να αποκομίσει ο επενδυτής δανείζοντας τους τίτλους του στην ΕΧΑΕ υπολογίζεται με βάση το συνολικό έσοδο της ΕΧΑΕ ανά ημέρα, που προκύπτει από τις αντίστοιχες συμβάσεις αγοράς με σύμφωνο επαναπώλησης που συνάπτει με επενδυτές που επιθυμούν να δανειστούν τους συγκεκριμένους τίτλους. Η παράδοση των κινητών αξιών γίνεται από τον επενδυτή στην ΕΧΑΕ την Τ+0. Τα κέρδη λογίζονται στους επενδυτές την τελευταία εργάσιμη κάθε μήνα κατά τη διάρκεια της ζωής της σειράς διαπραγμάτευσης της σύμβασης πώλησης με σύμφωνο επαναγοράς. Στην περίπτωση που ο επενδυτής θελήσει να του επιστραφούν οι τίτλοι, ασκεί το δικαίωμα επαναγοράς τους και οι κινητές αξίες θεωρούνται ληφθείσες την Τ+4 ακόμη κι αν παραδίδονται από την ΕΧΑΕ την Τ+5.

Επενδυτής που θέλει να δανειστεί τίτλους που υπάγονται στις κατηγορίες που αναφέρθηκαν ανωτέρω προκειμένου να καλύψει τις υποχρεώσεις του απέναντι στην εκκαθάριση, όπως αυτές προκύπτουν από ατελείς συναλλαγές (π.χ. short selling), μπορεί να συνάψει σύμβαση αγοράς με σύμφωνο επαναπώλησης. Μοναδικός πωλητής στην περίπτωση αυτή είναι η ΕΧΑΕ. Για το λόγο αυτό απαραίτητη προϋπόθεση για τη σύναψη της σύμβασης reverse stock repo είναι να υπάρχει από την πλευρά της EXAE καταχωρημένη προσφορά τίτλων μέσω σύμβασης πώλησης με σύμφωνο επαναγοράς. Το ημερήσιο κόστος του αγοραστή υπολογίζεται με βάση την τιμή κλεισίματος της υποκείμενης αξίας κατά την προηγούμενη ημέρα από την ημέρα κατάρτισης της συναλλαγής και την τιμή στην οποία καταρτίζεται η συναλλαγή. Η τιμή της συναλλαγής υπολογίζεται βάσει του αλγόριθμου ποσοστών διάθεσης και επιτοκίων στον οποίο η ΕΧΑΕ χρησιμοποιεί ένα κεντρικό επιτόκιο γύρω από το οποίο δημιουργείται μια καμπύλη επιτοκίων σε συνάρτηση διαφόρων ποσοστών διάθεσης των τίτλων. Η χρέωση του επενδυτή γίνεται καθημερινά. Στην περίπτωση που ο επενδυτής θελήσει να επιστρέψει τους δανεισμένους τίτλους, ασκεί το δικαίωμα επαναπώλησής τους και οι κινητές αξίες θεωρούνται ληφθείσες την Τ+0 ακόμη και αν παραδοθούν την επόμενη της άσκησης στην ΕΧΑΕ. Αν η ΕΧΑΕ ασκήσει το δικαίωμα επαναγοράς των κινητών αξιών θεωρούνται ληφθείσες την Τ+4 ακόμα και αν αυτές παραδοθούν την Τ+1.